در داستان «روضه آخر»، خانه‌ای که سال‌ها زیر سایه تعصب مذهبی، آبروخواهی و اقتدار پدرانه به محل سرکوب زنان خانواده بدل شده بود، با تصمیم مینا معنایی تازه می‌یابد. مریم کمانی در گفت‌وگو با «بانگ» از ریشه‌های شخصیت غلامرضا، نقش حافظه‌مند اشیا در روایت و چگونگی تبدیل خانه پدری از قلمرو خشونت مردسالارانه به فضایی برای کار، دیدار و زندگی سخن می‌گوید.
در داستان «برجک» نوشتهٔ علی صفرزاده، سربازی در گرما و تنهاییِ شوره‌زاری نفتی، میان خاطره و خیال نگهبانی می‌دهد. دیدار با نظامی‌ای هم‌نام، مرز واقعیت و وهم را متزلزل می‌کند و میل او به صلح را در برابر فرمان اطاعت قرار می‌دهد. نثر حسی و گفت‌وگوهای داستان، تجربهٔ سربازی را به پرسشی دربارهٔ اختیار، هویت و حضور همیشگی جنگ پیوند می‌زنند.
در رمان «وزن واژه» نوشته پاسکال مرسیه، زبان فراتر از ابزار ارتباط، به پناهگاهی برای بازسازی هویت و مواجهه با فقدان تبدیل می‌شود. نسیم خلیلی در مقاله «وزن واژه؛ رمانی درباره نجات خویشتن از مسیر زبان» با تمرکز بر سرگذشت لیلاند، مترجمی که پس از فروپاشی زندگی حرفه‌ای‌اش به ترجمه پناه می‌برد، نسبت میان زبان، حافظه و خودشناسی را بررسی می‌کند. مقاله با ارجاع به تجربه مترجمان و نویسندگانی چون جومپا لاهیری و نجف دریابندری، نشان می‌دهد چگونه ترجمه می‌تواند از انتقال معنا فراتر رود و به کنشی آفرینشگرانه و راهی برای بازیافتن خویشتن بدل شود.
آیا شعری با تصویرهای بی‌سابقه و زبانی نامتعارف می‌تواند همچنان گرفتار کلیشه باشد؟ عبدالباسط سلیمانی در جستار «وقتی تازگی هم پیش از تجربه می‌رسد»، با بازخوانی اندیشه‌های شکلوفسکی، الیوت و پوند و بررسی «رُکسانا»ی شاملو، نشان می‌دهد که کلیشه به واژه‌ها و تصاویر فرسوده محدود نیست؛ شیوه‌های نوآوری نیز می‌توانند از پیش آماده باشند. پرسش اصلی او این است که آیا آنچه در شعر پدیدار می‌شود، امکان تغییر فرم و جابه‌جایی معنای پیشین را پیدا می‌کند؟
اعدام سیاسی با مرگ محکوم پایان نمی‌یابد؛ پیامدهای آن در زندگی بازماندگان، روابط خانوادگی و حافظهٔ نسل‌های بعد ادامه پیدا می‌کند. فتانه فراهانی در این جستار از مستند «من سعی می‌کنم فراموش نکنم» ساختهٔ پگاه آهنگرانی می‌آغازد و سپس مفهوم «پس‌زیست‌های اعدام» را بررسی می‌کند؛ از سکوت و انگ اجتماعی تا مسئولیت‌های مراقبتی، انتقال خاطره و دادخواهی. نویسنده با بهره‌گیری از مطالعات تاریخی، فمینیستی و تطبیقی نشان می‌دهد که تجربهٔ خانواده‌های اعدام‌شدگان را نمی‌توان به الگویی واحد از فقدان و مقاومت فروکاست. در این نگاه، دادخواهی یکی از شیوه‌های مواجهه با گذشته‌ای است که پیامدهای آن همچنان در زندگی زندگان جریان دارد.
محمدرفیع محمودیان از نقد هیاهوی جایزهٔ نوبل به بررسی شیوهٔ نوشتن کارسون می‌رسد: نوشتاری که هم به ژانرهای گوناگون گشوده است و هم نوشته‌های پیشین را به ترکیبی تازه بدل می‌کند. او با بررسی ترجمهٔ سافو، مقایسه با سعدی، ساختار تکه‌پارهٔ روایت‌ها و بازیگوشی جستارها، نسبت زیبایی، شناخت و گسست را دنبال می‌کند. پرسش محوری این است که کارسون چگونه مرزهای ژانر و فاصلهٔ ادبیات کهن و امروز را به چالش می‌کشد و قلمرو خیال را گسترش می‌دهد.
احمد خلفانی در خوانشی از رمان «مستیم و خرابیم و کسی شاهد ما نیست» نوشتهٔ مهدی گنجوی، پیوند روایت چندپاره با فروپاشی عشق، هنر و زندگی را بررسی می‌کند. شخصیت‌های حاشیه‌ای رمان در جهانی گرفتارند که معنا در آن فرسوده شده است؛ اما همین گسست‌ها و شکست‌ها در زبان و ساختار اثر به یک کلیت ادبی بدل می‌شوند. از نگاه خلفانی، هنر رمان در تبدیل آشوب به فرم است، بی‌آنکه ویرانی را پنهان کند.
گذشته‌ای که پنهان می‌شود، چگونه به زندگی نسل‌های بعد بازمی‌گردد؟
«حرام‌زاده‌ی استانبولی» الیف شافاک، رازهای خانوادگی را به حافظهٔ تاریخی و جست‌وجوی هویت پیوند می‌زند. جواد اسحاقیان در خوانش فراداستانی پسامدرن خود، نشان می‌دهد چگونه روایت حلقه‌ای، بینامتنیت، کولاژ و طنز، راهی برای پرداختن به زخم‌های گذشته و نقد اقتدار می‌گشایند.
در داستان «روضه‌ی آخر» نوشته مریم کمانی، بازگشت زنی مهاجر به خانه‌ی پدری برای فروش آن، خاطره خشونتی دیرپا را زنده می‌کند که در پس ظواهر مذهبی و مناسبات مردسالارانه پنهان مانده و سرنوشت یک خانواده را تباه کرده است. با این حال، وقتی که مینا به تصمیم می‌رسد، روزنه‌ای برای حفظ خاطره خواهر و تبدیل خانه‌ای آکنده از هراس و سوگ به مکانی برای زندگی گشوده می‌شود.
رضا نجفی در نقد رمان «اعتراف به وقت چای» نوشتهٔ فریبا صدیقیم، به فرایند لغزش تدریجی یک معترض به سوی همکاری با دستگاه امنیتی می‌پردازد. او ضمن بررسی ساختار غیرخطی، راوی نامطمئن و شخصیت‌پردازی رمان، نشان می‌دهد چگونه این اثر از مرزهای ادبیات اعتراضی، بازجویی و مهاجرت می‌گذرد و پرسشی دشوار دربارهٔ مرز میان مقاومت و همکاری پیش می‌کشد.
بهروز شیدا در این جستار، سه تمثیل فتحعلی آخوندزاده را در کنار نمایش‌نامه‌هایی از اکبر رادی، غلام‌حسین ساعدی و بهرام بیضایی می‌خواند تا دگرگونی تصویر زن، توده، روشن‌فکر و قدرت را در نمایش‌نامه‌نویسی فارسی نشان دهد. از آرزوی تجدد در آثار آخوندزاده تا زخم‌های آن در آثار رادی و ساعدی، «رهایی» پرسش مشترک این نمایش‌هاست؛ پرسشی که «جنگنامه‌ی غلامان» با عشق و سرپیچی از منطق جنگ، پاسخی متفاوت به آن می‌دهد.
پس از شش سال فعالیت، نشریهٔ ادبی بانگ نخستین شمارهٔ ماهنامهٔ الکترونیکی خود را در ۵۰۹ صفحه منتشر کرده است؛ مجموعه‌ای از داستان، شعر، جستار، نقد و گفت‌وگو که در فاصلۀ بین شهریور تا مهر سال جاری در بانگ منتشر شده‌اند و اکنون برای خواندن روی گوشی‌های موبایل در یک مجلد طراحی شده و با فهرستی کلیک‌پذیر، رایگان در دسترس همگان قرار گرفته است؛ تحقق یک آرزوی ساده و راهی برای انتشار مطالب بانگ در قالبی تازه با به‌کارگیری امکانات فنی موجود با کمترین هزینه، هم برای شما و هم برای ما.
حکایت کهن آفتابه‌دار را لابد شنیده‌اید: مردی بر درِ کاروانسرا یا مسجد می‌نشیند و به مسافری که عجله دارد می‌گوید «این یکی نه، آن یکی را بردار»؛ نه چون آفتابه‌ها فرق دارند، بلکه تا معلوم شود او رئیس است. ابراهیم دم‌شناس همین حکایت ساده را در داستان کوتاه «ترازنامه‌ی مغارب کنارِ اُ» از جنگ داستان خودکامه برمی‌گیرد، شاخ و برگ می‌دهد و از دلِ زبان محاوره‌ی جنوب، نقدی تند از رئیسِ خودشیفته می‌سازد؛ رئیسی که جهان را به تعداد آفتابه‌ها و آبریزگاه‌های تحت امرش فروکاسته و باور دارد کائنات حول محور او می‌چرخد. این یادداشت در مجموعه‌ی «یک داستان، یک کتاب» نشان می‌دهد دم‌شناس چگونه میان ادب کلاسیک، فرهنگ عامه و داستان مدرن پل می‌زند و به نوقلم‌ها می‌آموزد که قدرتِ روایت، حتی از یک دستشویی عمومی هم برمی‌آید.
در داستان «قطار سوت می‌کشد»، نوشتهٔ لوئیجی پیراندلو، همکاران بلوکا رفتار ناگهانی او را نشانهٔ جنون می‌دانند. اما برای مردی که میان حساب‌وکتاب اداره و بار سنگین زندگی خانوادگی فرسوده شده، شنیدن سوت قطاری در دل شب یادآور چیزی است که سال‌ها از خاطر برده بود: جهانی بیرون از تنگنای زندگی‌اش.
هیولا زمانی در غار، بیابان و قلمرو تاریکی می‌زیست؛ اما در قرن نوزدهم، از درون انسان سر برآورد. این مقاله، مسیر تحول «شر» را در ادبیات غرب از «دیوِ بیرونی» (انجیل، گولم، فرانکنشتاین) تا «هیولای درونی» (خون‌آشام، دوریان گری) دنبال می‌کند و در نهایت، با خوانشِ «مورد عجیب دکتر جکیل و آقای هاید» و پیوند آن با «نفس امّاره» در اخلاق اسلامی، به این پرسش می‌رسد: ترسناک‌ترین هیولاها دیگر چهره‌ای بیگانه ندارند؛ وقتی به چشم‌هایشان نگاه می‌کنیم، چیزی جز چهره‌ی خودمان در آنها نمی‌بینیم.
تقریباً یک قرن است که مشهورترین زن «بوف کور» را با دشنامی می‌شناسیم که قاتلش روی او گذاشته: لکاته. اما اگر تمام چیزی که درباره‌ی این زن می‌دانیم از زبان مردی باشد که به او سوءظن دارد، می‌کوشد به زور با او هم‌بستر شود و در پایان او را با گزلیک می‌کشد، آن‌وقت شاید زیر داستان دختر اثیری و داستان لکاته، داستان سومی پنهان مانده باشد؛ داستان زنی که مردی را نمی‌خواست و مردی که نتوانست این نخواستن را تحمل کند.
در روایت‌های شفاهی قوم لاگونا پوبلو، «زن زرد» زنی است که با روحی اسرارآمیز از جهان کوهستان روبه‌رو می‌شود و همراه او پا از مرز زندگی آشنا فراتر می‌گذارد. لسلی مارمون سیلکو در داستان «زرد زن»، این افسانه کهن را به زمان معاصر می‌آورد و مرز میان واقعیت و اسطوره، اختیار و اغوا، و هویت فردی و حافظه جمعی را درهم می‌ریزد. آیا راوی زنی امروزی است که با مردی ناشناس همراه شده یا همان «زن زرد» افسانه‌ای است که بار دیگر وارد داستان می‌شود؟
نگین ساسان‌فر در مقاله «بدن، حافظه و ادراک» با خوانشی انتقادی از مجموعه‌شعر شهرآشوب نیلوفرین اثر نیلوفر شیدمهر نشان می‌دهد که بدن در این شعرها صرفاً موضوع بازنمایی نیست، بلکه حافظه، میل، تصمیم و شناخت از خلال آن شکل می‌گیرند. نویسنده با طرح مفهوم «شناخت تنانه تاریخی و موقعیت‌مند»، تجربه زنانه، مهاجرت، اروتیسم و مناسبات قدرت را در پیوند با بو، مزه، لمس و حرکت بررسی می‌کند.
راوی بی‌نام این داستان که در آلمان زندگی می‌کند، میان پیراهن‌های کلاوس، اپرای «قدرت سرنوشت» و پیام‌های پریشان مهری از تهران، می‌خواهد واسطه تسلی‌بخشی باشد میان بازماندگان و آوارگان. اما بیش از همه خود به دلگرمی نیاز دارد. او در بهت شنیدن خبرِ جسدِ روی زمین‌مانده‌ی برادر مهری، ناگهان با سرنوشتی روبه‌رو می‌شود که نه روی صحنه‌ی اپرای وردی، که در خبرهای درهم‌ریخته‌ی ایران جاری است. انفجاری که در اتاق کار راوی در آلمان رخ می‌دهد، با انفجارهای پی‌درپی و مهیب در قلب تهران قابل مقایسه نیست. «دلگرمی» روایتِ «صلح منفی» است؛ جنگی که تمام نشده، فقط به اتاق اتو و پیام‌های واتساپ منتقل شده است.
داستان کوتاه «دمپایی‌های راحل» نوشته‌ی حسین نوش‌آذر (بانگ)، بر مرز میان داستان و فراگمنت ایستاده؛ متنی که به‌جای بازنمایی یک فاجعه، غیاب آن را روایت می‌کند. راوی، دیواری نیمه‌ویران است که از دل آوار، از عروسی‌ای می‌گوید که به‌ناگاه از صدا افتاد، و از زنی به نام راحل که تنها نشانی‌اش، جفتی دمپایی بی‌صاحب است. نوش‌آذر با توقف زمان بر ساعت ۹:۳۰، با شخصیت‌بخشی به اشیا و با آفرینش ابهاماتی عامدانه، خواننده را به مشارکت در آفرینش معنا فرا می‌خواند. این داستان، با ساختاری قوسی عاطفی مشخص، از ویرانه‌ای می‌گوید که هنوز ایستاده است – و هنوز صداهایی در آن هست.
یادداشتی از شهریار مندنی‌پور درباره‌ی کشتار دی‌ماه، نابینایانِ تازه، اعدام‌های سیاسی و مسئولیتِ جهانی در برابر آنچه در ایران می‌گذرد. این متن در ستون «دیدگاه» منتشر می‌شود. در این ستون، بانگ میزبان نظرهای متفاوت و گاه متعارض است و انتشار هر متن، لزوماً به معنای تأیید تمامیِ گزاره‌های آن از سوی بانگ نیست. ما باور داریم گفت‌وگوی انتقادی تنها در سایه‌ی شنیدنِ صداهای متفاوت ممکن می‌شود.
