خلاصۀ صوتی:
مجموعه‌شعر «مرگ و رقص و چرا» نوشتهٔ علی نگهبان، در مجموعهٔ «شعر پارسی اکنون» از سوی نشر شهرزاد نامگ در ونکوور کانادا منتشر شده است. این کتاب که در صفحهٔ عنوان آن سال انتشار ۲۰۲۶ (۱۴۰۵) درج شده، شعرهایی از دوره‌های مختلف زندگی شاعر را دربرمی‌گیرد و به مضامینی چون مرگ، عشق، تنهایی، تبعید، خاطره و بازگشت به زندگی می‌پردازد.
علی نگهبان، شاعر، داستان‌نویس، مترجم و پژوهشگر ادبی ساکن کاناداست. فعالیت مطبوعاتی او از دههٔ ۱۳۷۰ با انتشار جستارهایی در نشریاتی چون «آدینه» و «تکاپو» آغاز شد. او پس از مواجهه با سانسور آثارش و محدودیت‌های فعالیت ادبی به کانادا مهاجرت کرد. از آثار او می‌توان به رمان‌های «سُهراوش و ارتش غیربشری عدالت» و «زبیگنیو، دگردیسی ناکام ایرانی» و مجموعه‌جستارهای «خانه در ناخانگی» و «متن ریشه‌کن‌شده» اشاره کرد.
در «مرگ و رقص و چرا»، مرگ تنها پایان زندگی نیست، بلکه تجربه‌ای مداوم در فقدان عزیزان، دورافتادگی از وطن و فرسایش خاطره است. بااین‌حال، عشق و پیوند انسانی امکانی برای بازیافتن معنای زندگی فراهم می‌کنند. در کنار شعرهای عاشقانه و سوگ‌سروده‌ها، بخش «نیشانوش» با زبانی طنزآمیز و گزنده به سیاست، مناسبات اجتماعی و روشنفکری می‌پردازد.
نگهبان این کشاکش را با تصویرهای جسمانی، گفت‌وگو با غایبان، پرسش‌های هستی‌شناختی و جابه‌جایی میان زبان تغزلی و طنز انتقادی بیان می‌کند. در شعرهای او، تجربهٔ فقدان اغلب با از دست رفتن بخشی از هویت فردی همراه است. شعر کوتاه «راه‌ها» نمونه‌ای از این نگاه است؛ شعری که در آن، راه‌رفتن و بازگشتن به استعاره‌ای از تنهایی و گم‌گشتگی بدل می‌شود:
راه‌ها رفته‌ام به تنهایی
راه‌های شب
راه‌های جنگل
راه‌های تمنا
راه‌های جنون
یک بار اما از تو بازگشتم
از آن زمان
خودم را گم کردم
ونکوور، بهمن ۱۳۹۶
شعر با یادآوری بازگشت از معشوق و گم‌کردن خویشتن به پایان می‌رسد؛ تجربه‌ای شخصی که در بستر مجموعه، معنایی گسترده‌تر از جدایی و بی‌خانمانی پیدا می‌کند.
