کارمند استرالیایی با ترجمه «جنگ و صلح» به لهجه عامیانه، نه تنها یک اثر کلاسیک را از برج عاج نخبگان پایین کشید، که قدرت شبکههای اجتماعی در بازتعریف سلیقه ادبی را به نمایش گذاشت.
یاوری در یادداشتی ویژه برای مراسم تجلیل از فرشته مولوی (۲۹ نوامبر ۲۰۲۵ در تورنتو) تأکید کرده که انتشار نسخه انگلیسی داستانهایی از تهران» نوشته فرشته مولوی توسط انتشارات آسمانا گامی تاریخی برای پیوستن ادبیات زنان ایران به صحنه جهانی است.
غلامحسین ساعدی، رنج را نه به عنوان یک دشمن، بلکه به عنوان مسیری به سوی شناخت و منبعی برای حکمت میفهمید. او در آثارش، چه در نقش پزشک و چه در مقام نویسنده، به دنبال درک و بیان درد بود؛ دردی که در کالبد جامعه، روان انسان و زبان مردم رخنه کرده بود. تبعید، این رنج را به تجربهای هستیشناسانه بدل کرد و نوشتن برایش به شکلی از مقاومت در برابر فراموشی و معناباختگی تبدیل شد.
مژده ساجدین، داستاننویس برجسته و پیشگام ادبیات اقلیمی و زنانهٔ گیلان، نویسندهٔ مجموعههای ماندگار «شهرزاد چاه»، «سنگاب» و «بیرفت بیبرگشت»، در سن ۵۵ سالگی در آبان ۱۴۰۴ درگذشت و جامعهٔ ادبی ایران را در بهت و اندوه فرو برد. خانهٔ فرهنگ گیلان این ضایعهٔ جبرانناپذیر را اعلام کرد.
دیانا پی. اسنایدر، مترجم ادبی، در مقالهای در World Literature Today هوش مصنوعی مولد را نه فناوری بیطرف، بلکه ابزار جدیدی برای سلطه طبقهای از میلیاردرهای ترانسهیومنیست میداند که با دزدی مالکیت معنوی، نابودی زبانهای بومی و مصرف وحشتناک آب و برق، استعمار تازهای را رقم میزنند.
مجموعهداستان «بار گریهای بر شانه دارم» به گردآوری فرهاد کشوری، دریچهای گشوده به ادبیات داستانی ایرانِ بیسانسور و رها از قیدهای ایدئولوژیک و جماعتهای خودشیفتهی ادبی است. این کتاب با گنجاندن نویسندگانی از پیشکسوتان دههی بیست تا کارگران خودآموختهی دههی شصت و هفتاد، نهتنها تنوع نسلی و جغرافیایی داستان امروز ایران را به نمایش میگذارد، بلکه در مقدمهی صریح و آسیبشناسانهی کشوری و در دل شاهکارهای کوتاهی چون آثار امین فقیری، صمد طاهری، مصطفی رحیمی و دیگران، ثابت میکند که هرگاه تیغ سانسور و فشار جماعتهای مانع برداشته شود، داستان فارسی همچنان توان خلق آثاری ماندگار، جسور و عمیقاً انسانی را دارد.
کانون نویسندگان ایران روز جمعه ۲۳ آبان ۱۴۰۴ (معادل ۱۴ نوامبر ۲۰۲۵) دوازدهمین مجمع عمومی خود در دوره سوم فعالیت را در منزل یکی از اعضا با حضور گسترده اعضای کانون برگزار کرد.
ابوالقاسم فقیری، فارسشناس و نویسندهای که دهها کتاب و پژوهش از خود به جا گذاشت، اما آنچه در هیچ دانشنامهای ثبت نخواهد شد، نقش او به عنوان معلمی بود که برای نوجوانان کلاس نهمی، برای نخستین بار، طعم رویارویی با یک «نویسندهٔ واقعی» را به ارمغان آورد.
کنت کروننبرگ، مترجم باتجربه، هشدار میدهد: ترجمه رمانهای تجاری با هوش مصنوعی نه یک آزمایش، که آغاز حذف سیستماتیک مترجمان انسانی است؛ فرآیندی که مهارت، همدلی و تحول فکری را قربانی سود شرکتی میکند و جامعه را به سوی مهارتزدایی و یکنواختی زبانی سوق میدهد.
«هوم» نوشته لیلا میرباقری (نشر مهری)، بیش از یک رمان، تاملی است بر گسست از انسان و پناه بردن به طبیعت به مثابه آخرین ملجأ. این اثر، با بافتی از نمادها، رنجِ معاصرِ تنهایی، فقدان و حافظهی جمعی زخمخورده را روایت میکند. نویسنده با مهارت، کلیشهها (همچون شخصیت یک زن طردشده) را میشکند و در فضایی آکنده از نوستالژی و شور بصری، پرسشی بنیادین را پیش میکشد: آیا نوشتن و خلق هنر، تسلیبخش این گسست و اندوه است، یا تنها بازتابی از آن؟
در دورههای بیستوسوم و بیستوچهارم جشن مهرگان ادب، قدیمیترین جایزه مستقل ادبیات فارسی، برای اولین بار سه رمان و یک مجموعه داستان منتشرشده در خارج از ایران برگزیده و تقدیر شدند. در مراسم ۶ آبان ۱۴۰۴ در فرهنگسرای نیاوران، از یک عمر فعالیت محمود دولتآبادی نیز تقدیر شد، هرچند او به دلیل کسالت حضور نداشت.خلاصهای از گزارش شهاب میرزایی را میخوانید.
در قرن بیستم، نویسندگان آمریکایی مانند هنری جیمز، ارنست همینگوی و تونی موریسون با نوآوریهای فرمی و محتوایی، داستان کوتاه را به عنوان یک فرم ادبی مستقل و غنی تثبیت و آن را به ابزاری برای بیان تجربیات فرهنگی و هویتی تبدیل کردند. جلوه هایی از این تلاش در بانگ.
سلمان رشدی، نویسنده برجسته هندیتبار، در مراسم جایزه صلح ادبی دیتون (Dayton Literary Peace Prize) در اوهایو، جایزه دستاورد مادامالعمر (Lifetime Achievement Award) را دریافت
نمایشگاه کتاب فارسی تورنتو ۲۰۲۵ با همکاری هزار و یک کتاب و جشنواره فیلم کوروش و حمایت گلوبال لینک، در روزهای ۱۴ و ۱۵ نوامبر میزبان علاقهمندان به ادبیات فارسی خواهد بود و برجستهترین ناشران و کتابفروشیهای فارسیزبان از کانادا و اروپا آثار تازه خود را عرضه میکنند.
در رمان «چشمی که رفت، نگاهی که آمد»، نغمه فرجاللهی با مونولوگهای وارستهی پیرزن فرزانه و موسیقی هنگدرامِ سوگوار، فضایی از آرامش مدیتیشنوار میآفریند تا راوی زخمدیدهی جنبشهای آزادیخواهانه را از تردید برهاند و مخاطب را به تأمل در باشکوه زیستن میان رنج و امید فرا بخواند.
کارگاههای شهریار مندنیپور در زمستان ۱۴۰۴ و بهار ۱۴۰۵ شامل دو کارگاه است: کارگاه داستانورزی (آموزش اصول داستاننویسی با تمرکز بر پلات، زاویه دید، شخصیتپردازی و…) و کارگاه ده و دو شب (تحلیل آثار ۱۲ نویسنده بزرگ جهان). هر کارگاه ۱۳ جلسه ۳ ساعته دارد، با بخشی اختصاصی برای نقد داستانهای شرکتکنندگان و یک جلسه ویژه بررسی داستانهای تبدیلشده به فیلم. شروع کارگاهها از ۱۶ تا ۲۳ نوامبر ۲۰۲۵ است. شهریه: ۴۰۰ دلار برای خارج از ایران و ۵ میلیون تومان برای ساکنان ایران، با روشهای پرداخت مشخص.
کانون نویسندگان ایران (در تبعید) و انجمن قلم ایران (در تبعید) موج تازه بازداشتها و احضارهای امنیتی در ایران، بهویژه دستگیری خانمها مهسا اسدالهنژاد، شیرین کریمی، بازداشت آقای پرویز صداقت، سردبیر سابق روزنامه «سرمایه»، و تفتیش منزل آقای محمد مالجو و احضار این پژوهشگر اقتصاد و تاریخ را محکوم میکنند.
در سرزمینی که ادبیات همواره در حال قاچاق است – از مجلات زیرزمینی دهه ۳۰ تا بازارهای غیررسمی کتاب امروز – داستان کوتاه به مهمترین قالب ادبی سودان بدل شده است. این ژانر با ایجاز خود از تیغ سانسور میگریزد و با ترکیب سنتهای شفاهی، زبانهای متکثر و واقعیتهای پرتنش جامعه سودان، روایتی زنده و مقاوم از زندگی در شرایط دشوار ارائه میدهد.
: لوران مووینیه، نویسنده ۵۸ ساله فرانسوی، سهشنبه ۱۳ آبان (۴ نوامبر ۲۰۲۵) در پاریس جایزه معتبر گنکور را برای رمان ۷۵۰ صفحهای «خانه خالی» برد؛ حماسهای خانوادگی که رازهای یک خانه قدیمی در تورن فرانسه را کاوش میکند و برای ضربههای دو جنگ جهانی بر سه نسل زنان زبان داستانی می یابد.
شهر الفاشر در منطقه دارفور سودان، که توسط نیروهای پشتیبانی سریع (RSF) محاصره شده بود، هفته گذشته به دست این گروه شبهنظامی افتاد و آنچه پس از آن رخ داد، یک فاجعه بود. این فاجعه را حتی از فضا هم میتوان دید. اما روی زمین همه دست روی دست گذاشتهاند. چرا؟
«نیشتمان» روایت بیپرده و تکاندهندهی رنجهای مهاجرت غیرقانونی و آوارگی است که از طریق تجربههای نیشتمان، زنی کردتبار با جرم سیاسی، و دخترش روژان به تصویر کشیده میشود. نویسنده با شفافیت و بدون سانسور، از واقعیات تلخ و گاه مشمئزکنندهی زندگی مهاجران سخن میگوید و جهانی را نقد میکند که در آن کرامت انسانی زیر پای سیاستهای نابودگر و منفعتطلبیها له میشود.
