بیانیه در سوگ بهرام بیضایی
به نام فرهنگ، به نام اندوه، (بهرام بیضایی، پنجم دیماه ۱۳۱۷ – ۱۴۰۴)
بهرام بیضایی، نمایشنامهنویس، سینماگر، اندیشمند، پژوهشگر و یکی از بزرگترین چهرههای فرهنگ و هنر ایران، در هشتادوهفتمین سالروز تولدش، پنجم دیماه ۱۴۰۴ خورشیدی، که به گونهای شگفت و تلخ، با زادروزش در ۱۳۱۷همزمان بود، چشم از جهان فروبست. پنجم دیماه، روزی که به افتخار زادروز بیضایی، (همزمان با سالروز درگذشت اکبر رادی)، در ایران، روز “نمایشنامهنویسان”، نامگذاری شده است.
بهرام بیضایی که فرهنگ را خانهی حقیقی خود میدانست، عمر خویش را به پاسداری، بازخوانی و زنده نگهداشتن اسطورهها، آئینها، تاریخ، زبان، و نمایش ایران سپرد؛ و در برابر جهل و دشمنی دولتی و تنگنظری برخی از اطرافیانش، از عشق عمیق خود به ایران نکاست و از میراث فرهنگیاش دست نکشید. او با توشهای سترگ از آفرینشهای هنری، هستیِ خویش را جاودانه ساخت.
بهرام بیضایی هرگز وجدان بیدار و هنر خلاقهٔ خویش را بهایِ سازش با قدرتمندانِ زورگو، متعصب و نادان نکرد. زورگویان غاصبی که هر واژه، هر تصویر و هر حرکت هنریِ او را چون سلاحی بُرّنده در برابر باورهای متحجر خود میدیدند و در پی خاموش کردنش برمیآمدند؛ غافل از آنکه بهرام بیضایی، خستگی ناپذیر، سرسخت و پیگیر حتی در تبعید نیز به آفرینش ادامه داد، و ممتازترین و یگانهترین آثار هنری عصر خود را پدید آورد، تا ما امروز شاهد آثاری باشیم که با گذر زمان، بر غنای فرهنگ ایران میافزایند و به میراثی ارزشمند و ماندگار برای نسلهای آینده بدل میشوند. یاد و نام بهرام بیضایی، در صحنهی تئاتر، بر پرده سینما، در واژههای اندیشمندانه، و در حافظهی فرهنگی سرزمین ایران، ماندگار خواهد بود.
ما، جمعی از هنرمندان، نویسندگان، شاعران، پژوهشگران، کارگردانان و بازیگران تئاتر و سینما، تأسف و تألم عمیق خود را از درگذشت بهرام بیضایی، استاد مسلم ادبیات، سینما و تئاتر ایران، اعلام میکنیم و این ضایعهٔ بزرگ را به خانوادهٔ گرامی او، به جامعهی هنری و دانشگاهی، شاگردان و دوستدارانش تسلیت گفته، خود را در غم آنان شریک میدانیم.
یادش گرامی و راهش پایدار.
اسامی امضا کنندگان به ترتیب حرف اول اسم کوچک:
۱- آتفه چهارمحالیان، شاعر و فعال حقوق بشر
۲- آذر نفیسی، نویسنده
۳- آرش راد، مستندساز، فیلمبردار و عکاس
۴- آریانا برکشلی، موسیقدان و نوازنده
۵- آریانا شیبانی، نقاش و مجسمه ساز
۶- آزاده فرهمند، پژوهشگر سینمایی
۷- احمد خلفانی، نویسنده
۸- احمد قاضی نور، نویسنده، مهندس
۹- احمد نیکآذر، سینماگر و نویسنده
۱۰- اردشیر طهماسبی، نویسنده
۱۱- اردشیر مهرداد، نویسنده و فعال سیاسی
۱۲- اسد سیف، نویسنده و منتقد ادبی
۱۳- اسفندیار منفردزاده، موسیقیدان
۱۴- اسماعیل میهن دوست، نویسنده، کارگردان و منتقد فیلم
۱۵- اصغر نصرتی، نویسنده و بازیگر تئاتر
۱۶- اصغر واقدی، شاعر و نویسنده
۱۷- افشین بابازاده، شاعر
۱۸- الهه امانی، فعال حقوق زنان، و حقوق بشر
۱۹- بیژن بیجاری، نویسنده رمان و داستان
۲۰- بیژن خلیلی، ناشر، روزنامه نگار
۲۱- پرتو نوریعلا، شاعر، منتقد ادبی و هنری
۲۲- پری برکشلی، نوازنده و مدرس پیانو
۲۳- پری شیبانی، جامعه شناس
۲۴- پریسا ساعد، روزنامه نگار و روان شناس
۲۵- پوپک راد، برنامه ساز، فیلمبردار
۲۶- تهمینه کاتوزی، نقاش و دیجیتال فتوگرافر
۲۷- ثریا فلاح، پژوهشگر مطالعات رهبری و آموزشی
۲۸– جمشید برزگر، نویسنده
۲۹- جمشید فاروقی، نویسنده
۳۰- جمیله ندایی، بازیگر، فیلمساز و مبارز جنبش زنان
۳۱- جهانشاه جاوید، ناشر، ایرون دات کام
۳۲- حسین دولتآبادی، نویسنده
۳۳- حسین نوش آذر، نویسنده، و روزنامهنگار
۳۴- حمید رضا رحیمی، نویسنده و شاعر
۳۵- حمید رضا جاودان، بازیگر تئاتر و سینما
۳۶- حمید نفیسی، نویسنده و استاد مطالعات سینمایی
۳۷- خسرو دوامی، نویسنده رمان و داستان
۳۸- رضا اسپیلی، شاعر و روزنامهنگار
۳۹- رضا بهزادی، نویسنده
۴۰- رضا علامهزاده، نویسنده و سینماگر
۴۱- رضا گوهرزاد، روزنامه نگار
۴۲- رضا معتمدی، نویسنده و مترجم
۴۳- رضا نجفی، نویسنده و مترجم
۴۴- سارا راستگو، فعال حقوق بشر
۴۵- ساره سکوت، شاعر
۴۶- ساناز اقتصادینیا، نویسنده
۴۷- سپیده زرین، نویسنده و ناشر
۴۸- سودابه فرخنیا، کارگردان تئاتر
۴۹- سیام نوری علا، مهندس، خلبان
۵۰- سیاوش عبقری، پرفسور
۵۱- سیما خاشع، منتقد، فارغالتحصیل دراماتورژی
۵۲- شادی امینی، ترانه سرا، آهنگساز و خواننده
۵۳- شجاع عادل، شاعر، رقصنده
۵۴- شعله وُلپه، نویسنده
۵۵- شکوه میرزادگی، شاعر و نویسنده
۵۶- شهرزاد سپانلو، خواننده و تراپیست
۵۷- شهلا عبقری، استاد دانشگاه، فعال سیاسی
۵۸- شهلا شفیق، نویسنده و پژوهشگر
۵۹- شیرین مهربد، خواننده
۶۰- شیوا شکوری، نویسنده
۶۱- صمصام کشفی، شاعر و نویسنده
۶۲- عباس پهلوان، روزنامه نگار و سردبیر مجله فردوسی امروز
۶۳- عزت گوشهگیر، نویسنده
۶۴- عباس شکری، نویسنده و ناشر
۶۵- عسل پهلوان، مدیر مجله فردوسی امروز، و فعال سیاسی
۶۶- عسگر آهنین، شاعر
۶۷- علی کیافر، شهرساز، پژوهشگر و استاد دانشگاه
۶۸- علیرضا آبیز، شاعر
۶۹- علیرضا بهنام، شاعر و نویسنده
۷۰- فرشته مولوی، نویسنده
۷۱- فرشته وزیرینسب، شاعر، نویسنده و کارگردان تئاتر
۷۲- فرامرز سهدهی، شاعر و نویسنده
۷۳- فریبرز فرشیم، نویسنده، کنشگر راه آزادی اندیشه و قلم
۷۴- فریبا صدیقیم، نویسنده
۷۵- فریده شبانفر، نویسنده و مترجم
۷۶- فیروزه خطیبی، روزنامه نگار، نمایشنامه نویس
۷۷- فهیمه فرسایی، نویسنده
۷۸- فواد روستائی، مترجم و روزنامهنگار
۷۹- قدسی قاضینور، نویسنده و شاعر
۸۰- کاظم علمداری، استاد دانشگاه
۸۱- کامبیز قائمقام، نویسنده و فعال سیاسی
۸۲- کاظم کردوانی، پژوهشگر و نویسنده
۸۳- کتی زری بلیانی، شاعر و نویسنده
۸۴- کسرا عنقایی، شاعر
۸۵- کوروش یزدانی، آهنگساز، خواننده و نوازنده
۸۶- ماندانا زندیان، شاعر، نویسنده و پزشک،
۸۷- ماهک طاهری، نویسنده
۸۸- مجید برزگر، نویسنده، کارگردان و تهیه کننده
۸۹- مجید نفیسی، شاعر و نویسنده
۹۰- محمد توکلی، نویسنده و پژوهشگر
۹۱- محمدعلی شاکری یکتا، شاعر
۹۲- محمود مسعودی، نویسنده و مترجم
۹۳- مرال هیئت، دندانپزشک
۹۴- مریم حسینزاده، شاعر و نقاش
۹۵- مژده دقیقی، نویسنده و مترجم
۹۶- مسعود نقره کار، نویسنده، روانپزشک
۹۷- مسعود کدخدایی، نویسنده
۹۸- مسعود مافان، ناشر
۹۹- منوچهر خاشع، فعال سیاسی
۱۰۰- مهدی نفیسی، پژوهشگر و مردم شناس
۱۰۱- مهکامه رحیمزاده، نویسنده
۱۰۲- منصوره شجاعی، نویسنده و فعال حقوق بشر
۱۰۳- منیره برادران، نویسنده و فعال حقوق بشر
۱۰۴- منوچهر رادین، نویسنده و بازیگر تئاتر
۱۰۵- مهرداد درویشپور، نویسنده و پژوهشگر
۱۰۶- مهرنوش مزارعی، نویسنده
۱۰۷- مهستی شاهرخی، نویسنده
۱۰۸- مهین خدیوی، شاعر و ناشر
۱۰۹- ناصر زراعتی، نویسنده و سینماگر
۱۱۰- ناصر شاهینپر، نویسنده رمان و داستان
۱۱۱- ناصر مهاجر، نویسنده و پژوهشگر
۱۱۲- نسیم خاکسار، نویسنده
۱۱۳- نورالدین زرینکِلک، فیلمساز و طراح انیمیشن
۱۱۴- نیره توحیدی، استاد دانشگاه
۱۱۵- ویدا فرهودی، شاعر
۱۱۶- ویولت رزاقپناه، نویسنده
۱۱۷- هرمز علیپور، شاعر
۱۱۸- هلن افشان، بازیگر و کارگردان تئاتر
۱۱۹- هما سرشار، روزنامهنگار و نویسنده
۱۲۰- هنگامه افشار، شاعر، برنامه ساز تلویزیون
۱۲۱- هنگامه عباسی سیرچی، روزنامه نگار
