
خلاصۀ صوتی:
در هفتادوهفتمین دوره جایزه ملی کتاب آمریکا، رمان «پارادیزو ۱۷» نوشته هانا لیلیت اسعدی، با محوریت آوارگی فلسطینیان پس از نکبت ۱۹۴۸، جایزه بخش داستان را دریافت کرد. در بخش ادبیات غیرداستانی نیز عبدالرحمن الجندی برای کتاب «هُنا»، روایتی از انقلاب و شش سال زندان سیاسی در مصر، برگزیده شد. این دوره از جوایز با غیبت اجباری برخی نویسندگان خاورمیانهای به دلیل مشکلات صدور ویزای آمریکا همراه بود.
مراسم اهدای جوایز ملی کتاب آمریکا شامگاه چهارشنبه ۱۸ نوامبر ۲۰۲۶ در نیویورک برگزار شد. در بخش داستان، هانا لیلیت اسعدی، نویسنده آمریکایی با تبار فلسطینی و یهودی، برای رمان Paradiso 17 برنده شد؛ اثری که با الهام از سرگذشت پدر نویسنده، تجربه آوارگی، مهاجرت و جستوجوی تعلق را روایت میکند.
رمان از پیامدهای نکبت ۱۹۴۸، یعنی آوارگی گسترده فلسطینیان در جریان تأسیس کشور اسرائیل، آغاز میشود و سرگذشت فردی را در متن تحولات تاریخی و جغرافیایی دنبال میکند. اسعدی در این اثر، حافظه خانوادگی را با تخیل داستانی پیوند میزند و به پرسشهایی درباره وطن، هویت و معنای خانه میپردازد.
انتخاب این رمان در شرایطی صورت گرفته که جنگ، آوارگی و مسئله فلسطین همچنان از موضوعات بحثبرانگیز عرصه عمومی و فرهنگی آمریکاست. بااینحال، اهمیت ادبی اثر را نمیتوان صرفاً به موضوع سیاسی آن فروکاست؛ شیوه روایت و بازآفرینی تجربه تبعید نیز از ویژگیهای مورد توجه داوران بوده است.
خاطرات زندان مصر؛ جایزهای در غیاب نویسنده
در بخش ادبیات غیرداستانی، عبدالرحمن الجندی، نویسنده مصری، برای کتاب Huna: A Memoir of Revolution, Prison, and Becoming برنده شد. این کتاب تجربه شش سال زندان سیاسی او پس از تحولات سال ۲۰۱۳ مصر را بازگو میکند؛ روایتی از سرکوب، مقاومت و نقش نوشتن در حفظ هویت فردی در شرایط زندان.
الجندی نتوانست برای دریافت جایزه به نیویورک سفر کند، زیرا درخواست ویزای او از سوی مقامهای آمریکایی رد شده بود. هلن تومایدس، ویراستار کتاب، پیام او را در مراسم خواند. الجندی در این پیام از رؤیای دیرینهاش برای تبدیل تجربه زندان به کتاب سخن گفت؛ رؤیایی که با دریافت جایزه تحقق یافت، اما خود او امکان حضور در جشن را نداشت.
سمر یزبک، نویسنده سوری و از نامزدهای نهایی بخش ادبیات ترجمهشده، نیز به دلیل رد درخواست ویزا از حضور در مراسم بازماند. بنیاد ملی کتاب آمریکا این محدودیتها را ناعادلانه دانست.
همزمانی تقدیر از ادبیات تبعید و زندان با ممانعت از حضور نویسندگان، تناقضی معنادار به مراسم امسال بخشید: آثاری که تجربه عبور از مرزها، سرکوب و آوارگی را روایت میکنند، در کشوری جایزه گرفتند که ورود برخی از پدیدآورندگانشان را نپذیرفت.
منابع: بنیاد ملی کتاب آمریکا، گاردین، ۱۹ نوامبر ۲۰۲۶، لسآنجلس تایمز، ۱۸ نوامبر ۲۰۲۶.







